MEHMET UÇUM
19 Mayıs 1965 Kars doğumludur. 1982 yılında üniversite eğitimi için Kars’tan ayrılmış, 1986 yılında İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesini bitirmiştir. Yüksek lisansını İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Çalışma Ekonomisi Programında tamamlamış, “Türkiye İş Hukukunda Arabuluculuk” konulu yüksek lisans tezi kitap olarak yayınlanmıştır. Aynı programda doktora çalışmaları da yürütmüş ve doktora yeterlilik aşamasını tamamlamıştır. Yabancı dili İngilizcedir. Evli ve bir çocuk babası olan Uçum’un iki torunu vardır.
AKADEMİK ÇALIŞMALARI
İş hukuku alanında yayınlanmış kitapları ve çok sayıda makalesi bulunan Mehmet Uçum, Basın hukuku konusunda Galatasaray Üniversitesi tarafından yayınlanan Basın Hukuku: Atölye Çalışmaları başlıklı kitabın yazarları arasında yer almaktadır. Politik Anayasa Hukuku, Ceza Hukuku, Fikri Haklar, AB-Türkiye Ortaklık Hukuku, Çocuk Hakları ve Dernekler Hukuku alanlarında da yayınlanmış makaleleri bulunmaktadır.
Legal İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hukuku isimli hakemli Derginin Yayın Yönetmenliği görevinde bulunmuştur. Ayrıca Legal İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hukukuna İlişkin Yargı Kararları ve İncelemeleri Dergisi’nde editörlük ve yazarlık yapmıştır.
MESLEKİ GEÇMİŞ
1988 yılında avukatlığa başlamış ve yirmi yedi yıl İstanbul’da serbest avukat olarak çalışmıştır. Basın Hukuku, Ceza Hukuku, Tazminat Hukuku, İdare Hukuku, Fikri Haklar ve Politik Anayasa Hukuku alanında çalışmalar yürüten Uçum’un ağırlıklı çalışma alanı ise İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku olmuştur. İstanbul Barosu bünyesinde 1995 yılında kurulan Çalışma Hukuku Komisyonu’nun kuruluşunda görev almış, sekiz yıl komisyon bünyesinde çalışmış ve 1998–2002 döneminde başkanlığını yürütmüştür.
İstanbul Barosunda farklı görevlerde de bulunan Uçum; Adli Yargıda Yolsuzluk Araştırması Proje Koordinatörü (1998), Faili Meçhul Cinayetler ve Kayıpları Araştırma Projesi Koordinatörü (1998-2002), Deprem ve Hukuk Çalışmaları Koordinatörü (1999-2000) olarak çalışmalar yürütmüştür. Kurucu üyesi olduğu İstanbul Barosu Avukat Hakları Merkezinin bir dönem sözcülüğü görevini de üstlenmiştir (1998- 2002).
Yıllar içinde giderek azalttığı avukatlık faaliyetini 2015 Haziran ayında tamamen sonlandırmış, mesleki olarak tümüyle pozitif ve politik hukuk danışmanlığına geçmiştir.
SİYASİ GEÇMİŞ
Mehmet Uçum, lise yıllarında TKP saflarında yer alıp bölgesinde İlerici Liseliler grubunun çalışmalarını yönetmiştir. Duvarlara yazı yazmak, pankart asmak suçlarından 12 Eylül 1980 darbesinden bir hafta önce, çocuk denilecek bir yaşta, önce gözaltına alınmıştır. Elli beş günlük gözaltından sonra tutuklanarak Erzurum Askeri Cezaevine gönderilmiştir. Yargılandığı davadan ceza alan Uçum, kalan cezasını Kars Cezaevi Çocuk Koğuşunda tamamlamış ve üniversite sınavına cezaevindeyken hazırlanmıştır.
1982 yılında girdiği İstanbul Hukuk Fakültesinde illegal TKP’nin gençlik örgütlenmesinde çeşitli seviyelerde yöneticilik yapmıştır. Öğrencilik döneminde; ek sınav hakkı, kılık kıyafet özgürlüğü, öğrenci derneklerinin yasallaştırılması gibi çeşitli eylemlere katılıp, politik gençlik yayıncılığı faaliyetleri yürütmüştür. 1985-86 yıllarında TKP tarafından hazırlanan ve kamuoyuna da açıklanan Ulusal Demokrasi ve Ulusal Ekonomi programlarının yazım çalışmalarında yer almıştır.
TKP’nin legal ve illegal yayın organlarında yazarlık yapan Uçum, illegal yayın yapan TKP’nin Sesi ve Bizim Radyo için çalışmıştır. TKP ve TİP’in birleşmesi ve TBKP sürecinde çeşitli seviyelerde yönetici olarak çalışmış, TBKP döneminin teorik ve politik yayınlarında yazarlığa devam etmiştir.
Avukatlık mesleğinde ilk davası, o dönem kamuoyunu oldukça meşgul eden Haydar Kutlu-Nihat Sargın’ın sanık olarak yargılandığı TBKP davası olmuştur. Eski TCK’nın 141-142 ve 163. maddelerinin kaldırılması mücadelesinde yer alan Uçum, TBKP’nin kapatılmasından sonra Sosyalist Birlik Partisinin kuruluş sürecine katılmış ve programının hazırlanmasına katkıda bulunmuştur.
Doksanlı yıllarda ve devamında insan hakları alanında çalışmalar yürütmeye yoğunlaşmıştır. İstanbul Barosu İnsan Hakları Merkezinde çalışmış (1996-2002), Demokratik Açılıma Yurttaş Katkısı Platformunu kurmuş ve sözcülüğünü yapmıştır (2009-2010).
Çocuklar İçin Adalet Çağrıcıları faaliyetine katılmış, TMK Mağduru çocuklara ilişkin sorunun özellikle hukuki alanına odaklanmış ve konuyla ilgili yasanın çıkması sürecinde aktif olarak çalışmıştır (2009-2010).
1987 yılından beri içinde olduğu yeni ve sivil anayasa çalışmalarının bir devamı olarak kuruculuğunda görev aldığı Anayasa Çalışma Grubu’nun faaliyetlerini koordine etmiştir. Türkiye’nin yeni anayasa yapım sürecinde Yeni Anayasa Platformu bünyesinde çalışmış ve platformun sözcülüğünü yapmıştır. (2010-2012).
TESEV’in Anayasa İzleme Raporlarının yazarları arasında yer alan Uçum, TESEV’in Demokratikleşme programında yer alan çeşitli çalışmalara danışmanlık ve hakemlik yapmıştır (2010-2014). TESEV’le ayrışma üzerine 2015 yılı Şubat ayında kurulan Kamusal Politika ve Demokrasi Çalışmaları Derneğinin (PODEM) kurucu başkanı olmuştur.
Akil İnsanlar Heyeti Doğu Anadolu Grubu Üyesi (2013) olarak çalışmıştır.
Kars’tan 25’inci Dönem Ak Parti milletvekili olmuştur.
2015 Aralık ayından beri Cumhurbaşkanı Başdanışmanı olarak görev yapmaktadır. 2018 Ekim ayından bu yana da Cumhurbaşkanının başkanı olduğu Cumhurbaşkanlığı Hukuk Politikaları Kurulu Başkanvekilidir.
Mehmet Uçum politik tercihini yurtsever sol demokrat olarak tanımlar.